Karalama Defterim » Teknoloji

Linux’ta Bir Dosyayı Parçalara Bölme ve Sonra Birleştirme

Ertuğrul Akçaoğlu — Mon, 28 Dec 2009 21:49:22 +0000

Sorunum şuydu: Elimdeki bir cd’yi tek başına dolduracak büyüklükteki bir bilgisayar dosyasını internet üzerinden ev bilgisayarımdan iş bilgisayarıma göndermek istiyordum. Böyle bir dosyayı e-posta ekinde yollayamayacağım gibi ftp gibi bir yolla da iletmek riskli idi; zira, şayet dosya transferinin herhangi bir aşamasında bağlantı koparsa, dosyanın o ana kadar yolladığım kısmı boşa gidecekti; sil baştan yeniden denemem gerekecekti. Ben de dosyayı küçük parçalara bölüp taksit taksit göndermeye karar verdim. Böylece dosya transferi esnasında bağlantı kopsa bile o ana kadar yolladığım dosyacıklar yerine ulaşmış olacaklardı.

Büyük bir bilgisayar dosyasını küçük parçalara bölmenin yolunu şu adreste buldum: http://www.linuxquestions.org/linux/answers/Applications_GUI_Multimedia/Split_and_Reassemble_files Özetle Linux’un “split” komutu büyük dosyayı dosyacıklara bölüyor; “cat” komutu da dosyacıkları birleştirip büyük dosyayı yeniden inşa ediyormuş. Split komutunu kullanarak elimdeki büyük dosyayı herbiri yarım megabyte’tan küçük bin beş yüz küsür parçaya ayırdım. Sonra da sftp yoluyla iş bilgisayarıma yolladım. (Daha doğrusu bir yandan bu satırları yazarken diğer yandan da dosyacıkları diğer bilgisayara yolluyorum.) Yarın işe gidince “cat” komutunu kullanarak o küçücük parçaları birleştirip büyük dosyamı tekrar oluşturacağım. (Evde denedim, orjinal dosya ile yeniden birleştirilmiş dosyaların boyutları arasında ufak bir fark olmasına rağmen md5sum’ları aynı çıktı.)

Bu yöntemi özellikle e-posta ile büyük dosyaları yollayamadığınız zaman dosyayı parçalar halinde göndermek için kullanabilirsiniz. Tabii hem siz hem de e-postanızı göndereceğiniz kişi Linux kullanıyorsa…

Bilişim 09′da İnternet Bankacılığında Hukuki Sorumluluk Hakkında Konuşuyorum

Ertuğrul Akçaoğlu — Sun, 15 Nov 2009 07:48:33 +0000

Türkiye Bilişim Derneği’nin her yıl düzenlediği bilişim kongresi bu yıl Bilişim 09 adı altında 18-20 Kasım 2009 tarihleri arasında Ankara Grand Rixos otelinde gerçekleşiyor. Kongrenin 3. günündeki etkinliklerden biri olan İnternet Bankacılığında Sorumluluk konulu panele davet edildim. Panelde konunun “hukuki sorumluluk” ve “bilirkişilik” yönleri üzerinde konuşmak niyetindeyim.

Konuya ilgi duyanlar için panel 20 Kasım 2009 günü saat saat 13:30′da başlayacak.

3. gün programı: http://www.bilisim.org.tr/p3.HTM

Bilişim 09 web sitesi: http://www.bilisim.org.tr

* * *

Sonradan not: Bilişim 09′da konuştuklarımızın özetini meslektaşlarımla birlikte “Vadesiz Mevduatların İnternet Bankacılığı Yoluyla Boşaltılmasında Banka ve Mevduat Sahiplerinin Hukuki Durumlarına Kısa Bir Bakış: Çok Yapılan Bazı Yanlışların Doğruları” adı ile kısa bir yazı olarak kaleme aldık.

Ubuntu’da Google Earth Çöküyor mu?

Ertuğrul Akçaoğlu — Sat, 25 Apr 2009 22:57:57 +0000

Google’ın vebsitesinden Google Earth’ü indirip (http://earth.google.com/download-earth.html) bilgisayarıma (Ubuntu 9.04) kurdum. Sıra çalıştırmaya gelince önce çalışacakmış gibi yapıp açılış logosunu gösterdi ama sonra çöktü. Sorunun çaresini http://tombuntu.com/index.php/2009/03/20/how-to-install-google-earth-5-on-ubuntu/ adresinde buldum. Google Earth’ün kurulu olduğu klasörde (benim durumumda /home/kullanıcıadım/google-earth/) “libcrypto.so.0.9.8″ dosyasını bulup adını değiştirdim. Sorun çözüldü.

Ubuntu – Roll up title bar with mouse wheel

Ertuğrul Akçaoğlu — Thu, 23 Apr 2009 11:23:18 +0000

I wanted to roll up window title bars with mouse wheel under Ubuntu. After lots of googling I found nothing. Luckily I installed Ubuntu Tweak (www.ubuntu-tweak.com) which does many nice things to Ubuntu, including adding a window title bar roll up action to your mouse wheel.

Ubuntu’da görüntü dosyalarını birleştirme

Ertuğrul Akçaoğlu — Tue, 24 Mar 2009 12:30:20 +0000

Önce mplayer ve mencoder programlarını bilgisayarınıza kurun:

sudo apt-get install mencoder mplayer

Sonra birleştirmek istediğiniz vidyoların olduğu dizine gidip şu komutu verin

mencoder -forceidx -oac copy -ovc copy video01.avi video02.avi video03.avi -o birlestirilmis-video.avi

Kaynak: http://www.lynchconsulting.com.au/blog/index.cfm/2008/1/12/Joining-video-files-in-Ubuntu

Ubuntu 8.10/8.04 – GPG key hatası

Ertuğrul Akçaoğlu — Tue, 17 Feb 2009 15:44:24 +0000

Ubuntunuzu güncellerken şöyle bir hata ile mi karşılaşıyorsunuz:

sudo apt-get update
Hit http://ubuntu.gnu.gen.tr intrepid Release.gpg
…
Fetched 4292B in 3s (1081B/s)
Reading package lists… Done
W: GPG error: http://ppa.launchpad.net intrepid Release: The following signatures couldn’t be verified because the public key is not available: NO_PUBKEY 978228591BD3A65C
W: You may want to run apt-get update to correct these problems

Sorun, Ubuntu Launchpad PPA depo bilgilerini güncellemeye çalışmanız, ancak bu depoların GPG anahtarlarının sisteminizde bulunmamasından kaynaklanıyor.

Bu sorunu çözmek için yapmanız gereken şu:

gpg – -keyserver keyserver.ubuntu.com – -recv 978228591BD3A65C (Elbette “978228591BD3A65C” yerine “apt-get update” komutunu yazdığınızda karşınıza çıkan hatalı (sistemde bulunmayan) anahtar numarasını yazmalısınız. )

gpg – -export – -armor 978228591BD3A65C | sudo apt-key add -

Alternatif olarak http://ubuntuforums.org/showthread.php?t=1056099 adresinde yer alan “script”i kullanabilrsiniz.

How to add NTFS support to Clarkconnect 4.2

Ertuğrul Akçaoğlu — Sun, 10 Feb 2008 18:39:23 +0000

This is how I added NTFS support to my home server running Clarkconnect 4.2 Community Editon:

1- Ssh to your server as “root”.

2- apt-get update

3- apt-get install cc-devel

4- uname -r (may or may not be necessary to check if your kernel version is same as mine!)

5- apt-get install kernel-devel#2.6.18-8.1.14.3.cc

6- apt-get install kernel-sourcecode

7- wget http://garr.dl.sourceforge.net/sourceforge/fuse/fuse-2.7.2.tar.gz

8- tar xvfz fuse-2.7.2.tar.gz

9- cd fuse-2.7.2

10- ./configure –enable-kernel-module –exec-prefix=/

11- make

12- make install

13- cd ..

14- wget http://www.ntfs-3g.org/ntfs-3g-1.2129.tgz

15- tar xvfz ntfs-3g-1.2129.tgz

16- cd ntfs-3g-1.2129

17- ./configure –exec-prefix=/

18- make

19- make install

That’s it! Now my CC box reads and writes to NTFS formatted hard drives perfectly.

Bir Bilgisayar Toplama ve Overclock Etme Denemesi

Ertuğrul Akçaoğlu — Sun, 02 Sep 2007 20:39:06 +0000

Bir kaç gün önce bir yakın akrabam için bir bilgisayar toplamam gündeme geldi. Elimizde monitör, klavye ve fare vardı, bilgisayarın kendisi yoktu. Hem hesaplı hem de iyi denebilecek bir bilgisayar toplamak istedim.

Önce bir yandan Mavi Bilgisayarın web sitesindeki “Sistem Topla” özelliğini ve bir yandan da (epeyce) Google’ı kullanarak bir kaç saat araştırma yaptım. İşlemci, anakart gibi parçaların fiyatları ve fiyatlarına karşılık bana sağlayabilecekleri faydayı inceledim. Neticede şöyle bir konfigürasyon çıkardım:

İşlemci: Athlon 64 X2 4000+ AM2 (2.1GHz, 1024K, AM2) BOX Fiyatı: 80 dolar

Anakart: Biostar TA690G (AMD 690G, GLAN, SATA, RAID, AM2) Fiyatı: 80 dolar

Ram: 1 adet Bigboy DDR2 800 1024MB Ram Fiyatı: 58 dolar

Hard disk: 1 adet Seagate 160GB 7200RPM 8MB SATA II hard disk Fiyatı: Yaklaşık 64 dolar (Linkteki hard disk IDE’dir, Sata II değil! Sadece fikir vermesi bakımından bu linki verdim.)

DVD Yazıcı: LG 18X Dual Layer çift katmanlı DVD yazıcı Fiyatı: 37 dolar

Hoparlör: Ozaki SP635 2+1 hoparlör Fiyatı: 14 dolar

Kasa: AOpen ES55C 300W Gümüş-Siyah midi-tower kasa Fiyatı: 42 dolar

İşlemci soğutucusu: Thermaltake CL-P0114 Big Typhoon Fiyatı: 54 dolar

Bu bilgisayarı toplamanın maliyeti 430 dolar (artı KDV elbette) tutacak gibi görünüyordu.

Niçin bu parçaları seçtiğimi biraz anlatayım:

AMD’nin 2.1 ghz hızındaki 4000+ model işlemcisini çift çekirdekli olması, hem 32 bit hem de 64 bit çalışabilmesi, 1024K L2 önbelleği olması ve özellikle de bu işlemciyi yüksek hızlara “overclock” edebilmem (yani çekirdeklerini çok daha hızlı çalıştırabilmem). 80 dolar fiyatındaki 2.1 ghz hızındaki Athlon 64 4000+’yı rahatlıkla 2.8 ghz hızında çalıştırabilecek olduğum için seçtim açıkcası. Overclock yapmaksızın benzer performansı verebilecek bir diğer AMD işlemciyi seçseydim yaklaşık 150-160 dolar, bir Intel işlemciyi seçseydim 200-220 dolar vermem gerekecekti.

Biostar TA690C anakartı üzerindeki AMD’nin 690G chipseti sebebiyle seçtim. Bu çipset benim beğendiğim bir chipset. En beğendiğim özelliği de piyasadaki “on-board” ekran kartları arasında en iyilerden biri olduğunu düşündüğüm ATI Radeon X1250 ekran kartını içinde barındırması. Biostar’ın anakartı AMD 690G chipsetinin özelliklerinin çoğundan istifade etmiş, ucuz ama iyi bir anakart izlenimi bıraktı bende. Ayrıca bu anakartın biosunda overclock işlemi için ayrı bir menu bulunmakta ve düzgün bir overclock için gerekli tüm ayarları bu anakartın bios’undan değiştirmek mümkün. Biostar benim ilk tercihim idi ancak alternatif olarak benzer fiyata sahip ve gene aynı chipseti barındıran Asus M2A-VM veya MSI K9AGM2-FIH model anakartları da alabilirdim.

Ramın iyisi ve kötüsü kendini bilgisayar zorlandığında gösterir. Overclock ram ile oynanmasını da gerektirdiği için genelde overclock yapan kişiler iyi ramları tercih ederler. Ancak iyi bir ram ile kötü(!) bir ram arasındaki fiyat farkı çok olduğu ve neyin iyi neyin kötü olduğu pek belli olmadığı için riski göze aldım ve bulabildiğin en ucuz ve hızlı 1gigabyte’lık ram olan Bigboy’un ramında karar kıldım. Niye 2×512 yerine 1×1024′ü tercih ettiğime gelince: DDR2 ram çift olarak takıldığında çift kanallı çalışma özelliği devreye girer; tek takılırsa tek kanallı çalışır DDR2 ramlar. 2×512 alsaydım bilgisayarda çift kanallı çalışan 1 gigabyte ram olacaktı. Bu iyi bir şey elbette, ancak ileride ram attırmak gerektiğinde ya gene 2×512 almak ya da eldekileri çıkarıp 2 (ya da 4) tane 1024′lük ram almak gerekecekti. (Biliyorum başka olasılıklar da var!) Ben baştan tek 1024′lük almayı tercih ettim. Tek kanallı çalışmasının gündelik kullanımda bir dezavantajı olacağını sanmıyorum. İhtiyaç olduğu zaman ikicisi alınır…

Benim için hard diskin bildik bir marka olması (Seagate, Maxtor, Western Digital, Samsung vs.) olması, SATA II olması , makul bir fiyata makul bir kapasitenin alınabilmesi önemli. Ön belleğinin 8 ya da 16 olması vs. benim için önem taşımıyor. 8 mb ile 16 mb önbellek sahibi hard diskler arasında kullanıcının gündelik kullanımda algılayabilecekleri bir fark olduğunu sanmıyorum.

LG’nin 18X hızındaki çift katmanlı DVD yazıcısını daha evvel de kullanmıştım. Ucuz, hemen her türlü diski okuyup, bunlara yazabilen, gayet iyi bir yazıcı olduğunu düşündüğüm için seçtim bu DVD-RW’yi.

Ozaki’nin hoparlörleri hakkında hiç bir fikrim yok. Ucuz hoparlörler arasında en çok bunların tipini beğendim. Bir de hoporlörün üzerinde dahili mikrofonu varmış, onu merak ettim.

Kasa bir bilgisayarın en önemli parçalarından biri. Bir kasa alırken kullanışlılığı bakımından dikkat ettiğim pek çok özellik var. Ne var ki “ucuz” kasaların çoğu onlarda aradığım özelliklerin çoğunu barındırmıyorlar. Dolayısıyla AOpen’dan büyük beklentilerim yok. Aynı markanın başka kasalarını daha evvel kullanmıştım. Ucuz bir kasa için iyi olduğunu düşündüğüm için tercih ettim bu markayı.

AMD’nin işlemcisi aslında kendi soğutucusuyla beraber geliyor. Soğutucusu gayet iyi bir soğutucu ama overclock işlemi işlemciyi aşırı ısıttığı için daha iyi bir soğutucu almak şart oldu. Thermaltake’in Big Typhoon’u fiyatına göre harika bir soğutucu ve bence o fiyata daha iyisini buılmak mümkün değil.

Konfigürasyonu çıkardıktan sonra parçaları İnternet’ten sipariş etmek yerine tanıdığım bir bilgisayar satıcısından aldım. Maliyet değişmedi, sadece tanıdığımla iş yapmayı tercih ettiğim için bu yolu seçtim. (Mavi’den almak belki daha avantajlı olabilirdi.) Yalnız başka bir sıkıntı yaşadım. Tanıdık bilgisayar satıcısı ne Biostar’ın, ne Asus’un, ne de MSI’ın anakartlarını bulamamış; bunların yerine Foxconn markasının gene 690G chipset’li A690GM2MA-8KRS2H model anakartını vermiş bana. (Bir de, aksini özellikle tembihlediğim halde makinayı, toplamış elemanları. Ne diyeyim…)

Foxconn A690GM2 bence iyi bir anakart değil. Performans bakımından benim listemdeki anakartlardan farkı olduğunu sanmıyorum ama hiç hoşuma gitmeyen bazı eksiklikleri var. Örneğin, kullanma kılavuzu yok; sadece bir sayfalık kolay kurulum kılavuzu var. Biosunda overclok işlemi için değiştirilebilecek sadece bir kaç ayarı var. (İşlemci veri yolunu ve ramın voltajını değiştirebiliyorsunuz ama işlemci voltajını değiştiremiyorsunuz, çarpan değerlerini de… Hatalı overclock işlemlerini de tolere edemiyor bu anakartın biosu. Bir hata halinde biosu jumper ile oynayarak sıfırlamak zorunda kalıyorsunuz.) Biostar’da olan HDMI ve S-video çıkışları da yok Foxconn’da. Firewire da yok… (Sadece anakart üstüne bağlantı iğneleri konmuş.) Foxconn’da hiç hoşuma gitmeyen bir diğer husus da sistem fanı ile ilgili. A690GM2MA-8KRS2H modelanakarta sadece bir sistem fanı bağlayabiliyorsunuz. (Bunu iki fan alıp takmaya kalkınca farkettim.) Özetle, Foxconn A690GM2 anakarttan memnun kalmadım. Bilgisayarı kullanmaya başladıktan sonra muhtemlen bunu unutacağım ama şu an için düşüncem bu.

Anakartın biosunun overclocka çok müsait olmamasına rağmen epeyce denemeden ve bios resetlemeden sonra işlemciyi 2.8 ghz hıza overclock etmeyi başardım. (Ram voltajını fabrika değerinin 350 mV üzerine çıkarıp, 2,09 volt yaptım; işlemci veriyolunu (FSB) 200′den 275′e çıkardım. (Daha yüksek voltaj ve FSB ile daha üst hızlara da çıktım ama o hızlar hem ısı hem de tutarlı çalışma bakımından epey riskli göründü bana.)

AOpen’ın kasasından menun kaldım. Bolca genişleme yuvası var. Yan kapakta işlemci fanı ve ek kartların havalandırılması için iki ızgara mevcut. Öne 1 adet 12cm’lik arkaya da 1 adet 8 ya da 9 cm’lik fan takılabilmesi mümkün. Kasa üzerinde gelen 300 watlık güç kaynağı (PSU) kabul edilebilir kalitede. Güç kaynağının sesi ortanın az üzerinde. Gündüz değil ama gece olunca beni rahatsız etti güç kaynağından gelen ses.

Mavi Bilgisayardan 1 adet Zalman marka 12 cm’lik ve bir adet başka bir marka 9 cm’lik “sessiz” fan aldım. Zalman’ın 12 cmlik fanı Thermaltake’in Big Typhoon işlemci soğutcusunun üzerinde gelen kavuniçi renkli 12 cm’lik fandan daha fazla hava üflediği için bu fanı Big Typhoon’un üzerine taktım. (Zalman maksimum 1300′lerde dönüyor, Big Typhoon’un kendi fanı ise 900′lerde.) Big Typhoon’dan çıkan fanı da kasanın önüne taktım ki hem hard diski soğutsun, hem de kasa içine serin hava sağlasın. Bu fanı anakart üzerindeki sistem fanı bağlantısına bağladım; dolayısıyla hızı bilgisayar tarafından kontrol ediliyor. 9 cm’lik fanı ise kasanın arkasına, sıcak havayı dışarı çekmesi için bağladım. Anakart üzerinde ikinci bir sistem fanı bağlantısı bulunmadığı için bu fanı doğrudan güç kaynağına bağlamak zorunda kaldım; dolayısıyla 9 cm’lik fan daimi olarak son sürat çalışıyor. (Neyseki sessiz!)

Big Typhoon overclock yapılmış işlemciyi fevkalade iyi soğutuyor. Atıl durumdayken işlemci çekirdeklerinde 22-23 derece, işlemcinin kendisinde ise 38-42 derece arasında ısı ölçüyorum Speedfan ile. İşlemciyi iyice zorladığımda bile işlemcinin ısısı 55 dereceyi hiç geçmiyor. Bilgisayarı 10 saat kadar Prime95 ile “işkence” modunda test ettim. Herhangi bir sorun olmadı. Harddisk sıcaklığı da atıl durumda 30′larda, yük altında 40-42 derece arasında durdu hep. Bigboy’un ramı da beni epey şaşırttı. Beklediğimden iyi çıktı açıkcası.

Ozaki’nin hoparlörleri elime geçmediği için onlar hakkında yorum yapamayacağım.

Özetle (sonradan aldığım iki fana toplam 30 YTL verdiğim için) yaklaşık 450 dolar + KDV harcayarak (monitör, klavye ve fare hariç) gayet iyi bir bilgisayar topladım çok sevdiğim bir akrabama. Bir de güzel Pardus kurdum üzerine…

Gelelim bu denemeden çıkardığım derslere:

Benzer bir bilgisayarı tekrar toplamam gerekse şu üç şeyi farklı yaparım:

1- Foxconn’u kabul etmem, illa da Biostar’ın (veya Asus’un veya MSI’ın) anakartını alırım.

2- İyi ve sessiz bir güç kaynağı için fazladan bir 50 dolara daha kıyarım.

3- Parçaları tanıdığım bilgisayarcıdan almadan önce iki kere düşünürüm. Muhtemelen Mavi Bilgisayar’dan kredi kartına 10-12 taksitle alırım.

Eksik kalmasın diye son bir not ekleyeyim: 50 dolar daha harcanıp gayet iyi bir kablosuz klavye seti ve 250-300 dolara da gayet iyi bir 19″ geniş ekran LCD monitör alınabilir. Yani tüm bilgisayar 750-800′doları aşmadan temin edilebilir. (+KDV elbette!)

Şimdi, bu yazıyı okuyanlardan parası bol olanlar veya olmayıp da varmış gibi hayal kuranlar topladığım bilgisayarın ne kadar da kötü olduğunu söyleyebilirler. Doğrudur, elbette bunun çok daha iyisini toplamak mümkündür. Dört çekirdekli işlemcilerin, çok güçlü ekran kartlarının ve ses kartlarının, overclock için özel yapılmış ramların, su soğutma sistemlerinin bulunduğu bir ortamda benim bu paraya toplayabildiğim en iyi bilgisayar budur. Zaten bilgisayarın sahibinin de aslında bu kadarına bile ihtiyacı yoktur. Nokta.

EK:

1- Buraya aktardığım tüm bilgiler şu son üç günde bilgisayar toplarken edindiğim deneyimin subjektif ifadesinden ibarettir. Benim beğendiğim parçaları siz beğenmeyebilir, beğenmediklerimi çok beğenebilirsiniz. Dolayısıyla kendi araştırmanızı yapın, sözüme güvenmeyin.

2- Overclock işlemi çok tehlikeli bir işlemdir, bilgisayarınızın parçlarının yanmasına, tamir edilemeyecek şekilde bozulmasına sebep olma ihtimali çok yüksektir. Ayrıca overclock yapmakla bilgisayarınızın parçalarını garanti dışı bırakabilirsiniz. Başınıza bir iş gelirse bana hiç hesap sormaya kalkmayın; demedi demeyin.

3- Mavi Bilgisayar ile hiç bir bağım yok; bu yazıyı yazarken sitelerine link vereyim diye bana komisyon, hediye mediye vermiş değiller. (Umarım link verdim diye hesap da sormaya kalkmazlar.) Web sitelerinden memnun kaldım ve bugün ilk kez dükkanlarından iki fan aldım, ben de düzgün bir firma izlenimi bırakdılar, o kadar.

Hukuk Fakültesi Dergi Projesi – Gelişmeler (3)

Ertuğrul Akçaoğlu — Mon, 30 Apr 2007 21:20:40 +0000

AÜHF Logo

Ve sonunda bitti! Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergileri tümüyle dijital ortama aktarıldı; sitesi ve DVD’si hazırlandı. Birazdan saatler 1 Mayıs 2007′nin ilk dakikalarını gösterdiğinde dergilerin sitesini herkesin erişimine açacağım. Bu konuyla ilgili bir önceki yazımdan bugüne kadar geçen on beş gün içinde neler yaptığımızı kısaca anlatmak istiyorum size.

Fakültemizin üç öğrencisi Caner Yılmaz, Durmuş Cevlan ve Burak Şahin önce dergileri cilt cilt TIFF (resim) formatında taradılar, sonra OCR yazılımıyla bu resimleri yazıya dönüştürdüler. Dönüştürme işlemi epeyce başarılı olmakla berbaer yinede hatalar içeriyordu. Bu hataları kontrol edip düzeltmeye yetecek kadar vakit olmadığı için her bir ciltteki bütün makaleleri içinde yazı gizli resim PDF formatında ayrı ayrı kaydettiler. (Caner ile Durmuş daha çok çalıştı, Burak biraz kaytardı ama o da sonradan gene dergiyle ilgili başkaca işlerde yardım etti.)

Öğrenciler bu işleri yaparken ben dergilerin eksiklerini gidermek, araştırma görevlisi arkadaşlardan gelecek künyeleri toparlamak, sitede kullanılacak yazılımı belirlemek, siteyi tasarlamak gibi her biri başlı başına ıvır zıvır iş olan ama birarada adamı epeyce zorlayan işlerin peşinde koşturuyordum.

Kolay olsun diye esasen başka bir amaçla kullanılan kaynak kodu açık bir yazılımı fakülte dergisini yayınlamak için kullanmaya karar verdim. Başlarda herşey yolunda gidiyordu ama künyeleri siteye aktarmaya başladıkça sorunlar başladı. Önce kullandığım yazılımın arama fonksiyonun bizim işimize yaramayacağını farkettim. Onun yerine sitenin içine Google’ı kullanarak arama yapan bir eklenti ekledim. Bu eklenti kendi işini yaptı ama başkaca şeyleri bozdu. Onu düzelteyim derken başka şeyler… Neticede siteyi üç kere sil baştan kurmam gerekti. Buna ek olara 56 ciltteki toplam 222 sayının içinde yer alan her bir makalenin künyesini teker teker elden geçirerek göze güzel görünür hale getirmem gerekti. Sonra da bu künyelere yaklaşık 1400 makalenin linklerinin teker teker bağlanması… İşte bu noktada bir kaç arkadaş çok yardımcı oldular. Yukarıda saydığım öğrenci arkadaşlara ek olarak Hasan Yılmaz isimli bir diğer öğrencimiz, kürsü arkadaşım Ar. Gör. İnci Solak Akman, tezini bitirip teslim ettiği gün yakaladığımız Ar. Gör. Selin Özden, fakülteye başlayalı daha bir kaç gün olan Ar. Gör Neva Öztürk künyelerin linklerinin bağlanmasına katıkıda bulundular.

Geçen on beş gün içinde sanırım 6 ya da 7 geceyi ya hiç uyumadan ya da sabaha doğru yatarak geçirdim. Dün gece de onlardan biriydi. Her neyse, sonunda bu sabah dekana “site hazır” diyebildim. Sitenin hala eksikleri ve kusurları olduğunu biliyorum ama hem benim pilim biit hem de sitenin bu haliyle kamunun erişimine açılabileceği kanaatindeyim. Kusurları siteden yararlananlar bizi uyardıkça düzelteceğiz artık.

Gelelim DVD’ye… Onu da az evvel hazıladım. DVD özetle sitenin birebir kopyası. DVD’nin içinde sitenin dosyalarına ek olarak Firefox’un doğrudan diskten çalışan bir kopası da geliyor. (Bunu Explorer düşmanlığından değil, Explorer’ın fakülte dergisi sitesinin offline kopyasını gezerken çıkardığı ActiveX sorunlarını Firefox’da yaşamadığım için tercih ettim.) Özetle, DVD’yi bilgisayarın sürücüsüne koyduğunuzda Firefox otomatik olarak açılıyor ve diskteki sitenin kopyasını ekrana getiriyor. İnternet’e bağlanmaksızın tüm makaleleri DVD’den okumak mümkün. Ancak arama fonksiyonu İnternet bağlantısı olmadan çalışmıyor.

Bu kadar bilgi yeter. Ben uyumaya gidiyorum…

Bu yazi ile ilgili yazıları da okuyabilrisiniz:

Hukuk Fakültesinin Yeni Sunucusu

Hukuk Fakültesi Dergi Projesi – Gelişmeler (1)

Hukuk Fakültesi Dergi Projesi – Gelişmeler (2)

Ertuğrul Akçaoğlu — Sat, 14 Apr 2007 17:01:55 +0000

HP Scanjet 8390

Dergi projesinde kullanacağımız tarayıcı perşembe günü geldi. Alınan tarayıcı HP Scanjet 8390.

Tek taraflı (simplex) modda 35, çift taraflı (duplex) modda 70 sayfayı bir dakika içinde tarayabiliyormuş bu yazıcı. Elbette gerçek kullanımda biz bu hızları yakalayamayacağız.

İki bilgisayarla birlikte tarayıcıyı fakültedeki bir odaya yerlestirdik. Tarayıcının bağlı olduğu bilgisayar yine bir HP. 2.4 ghz. hızında AMD Athlon 64 işlemcisi, 512 MB belleği (RAM) ve 80 GB’lik SATA harddiski var. Bu bilgisayarın belleğini 2 GB’ye yükselltim. Bu bilgisayara bir de 1 adet 250 GB’lik harddisk ekleyeceğim. (Tarama için tercih ettiğim TIFF formatındaki dosyalar oldukça büyük yer kaplıyor.) Tarayıcı gayet kullanışlı tarama (scan) ve optik karakter tanıma (OCR) yazılımlarıyla beraber geldi. Tarayıcı ve bağlı olduğu bilgisayar 400-500 sayfalık bir dergiyi 300 dpi çözünürlükle 25-30 dakika’da hem tarayabiliyor hem de içeriğini yazıya dönüştürebiliyor. Eğer 600 dpi çözünürlüğe çıkarsak sadece tarama işlemi bir saati aşabiliyor. HP’nin yazılımı 300 dpi ile 600 dpi arasındaki seçeneklere izin vermiyor. 300 dpi çözünürlük ekranda çok tatminkar gözükmese de yaptığım denemeler 600 dpi ile arasında sadece dikkatli bir gözün yakalayabileceği kadar az fark olduğunu ortaya koyduğu için taramaları 300 dpi’da yapmaya karar verdim. (Bir ara buraya 300 dpi ve 600 dpi ile taranmış sayfaların örneklerini koyarım.)

Kullandığımız ikinci bilgisayar YÖNSİS marka 3.2 ghz. hızında Intel P4 işlemcisi, 512 MB belleği ve 80 GB (sanırım SATA) harddiski olan bir bilgisayar. Bu bilgisayarın belleğini 1 GB’ye yükselttim. Muhtemelen bu bilgisayara da bir 250 GB’lik harddisk takmam gerekecek. Bu ikinci bilgisayar sadece optik karakter tanıma (OCR) için kullanılıyor.

HP 2000 Series

Her iki bilgisayar ağ üzerinden birbirlerine bağlı. Birinde tarama işlemi yapılırken diğerinde tanıma ve işlemi yapılabiliyor. Böylelikle zaman kaybı minimuma indiriliyor.

Tarayacının ve iki bilgisayarın başında üç öğrenci arkadaşım çalışıyorlar. Dergileri cilt cilt tarayıp, makale makale ayırıyor; OCR yazılımı ile okutup, içinde yazı gizli olan resim PDF formatında kaydediyorlar. Her bir cilt taranıp, içindeki makaleler ayrı ayrı PDF dosyalarına dönüştürüldükten sonra fakülte öğretim elemanlarının hazırladıkları künye ve anahtar sözcükler PDF dosyalarının`özellikler` kısmına giriliyor. Her bir dosya belli bir sisteme göre adlandırılıyor ve klasörleniyor. Dijital ortama aktarılan deriglein belki ileride aynı basımını yapma ihtiyacı doğar diye taranan orijinal TIFF dosyaları da saklanıyor.

Hazırlanan PDF dosyaları OCR yazılımından istifade edilerek hazırlandığı için her bir makalenin içinde tam metin araması yapılabilecek. Ayrıca, öğretim elemanlarının çıkardıkları künyeler ve özellikle de anahtar sözcükler PDF dosyalarının özelliklerine işlendiği için Google gibi arama motorları makaleleri çok daha iyi indeksleyebilecek.

Niye doğrudan yazı PDF yerine resim + gizli yazı PDF yapmayı tercih ettiğimi merak edenleriniz var ise (ki bu yönde sorular aldığım için yazıyorum) yanıtı şu: OCR ile yazıya dönüşüm işlemini gerçekleştirdikten sonra yazıları kontrol edip hatalarını düzeltmek çok zaman alacaktı. Her bir ciltte 4 sayı var. Her sayıda ortalama 10 makale var desek, 56 cilt çarpı 4 sayı çarpı 10 makaleden 2240′ın üzerindeki makaleyi satır satır, kelime kelime kontrol etmek gerekiyor tümüyle yazı PDF seçeneğini gerçekleştirebilmek için. Bunu yapabilecek/yapmak isteyen kimse yok; zaman da yok. Hedefim 20-25 gün içinde bütün dergileri makale makale PDF haline getirmek. Bu aşamadan sonra dergileri fakültenin sunucusuna yerleştirmek ve ayrıca içinde arama yapılabilir CD haline getirmek gerekecek ki bu işleri doğru düzgün şekilde yapmak biraz daha vakit alacak.

Daha önceki yazımda sunucuya Açık Dergi Sistemi yazılımını kurduğumu aktarmıştım. Bu yazılım bir harika ama eski dergilerin yayınlanması bakımından işimize yaramayacak. Yeni sayılar bakımından bile kullanabileceğimizi sanmıyorum. Çok daha basit – ve mümkünse gene kaynak kodu açık – bir yazılım bulmam gerekiyor…

Dergi projesini tamamladıktan sonra fakültenin yayınladığı diğer eserlerin (özellikle de piyasa bulunamayan eski eserlerin) dijital ortama aktarılmasına gelecek sıra. Bir kaç gündür fakültenin depolarındaki kitaplar elden geçiriliyor, birer birer temizleniyor. Ben bunlardan ikişer üçer tanesini tarama işlemlerini yaptığımız odaya taşıttırıyorum. Duvarlar kitaplıklarla, kitaplıklar kitaplarla doldu. Daha gelecek o kadar çok kitap var ki… Meğer ne çok kitap yayınlamış bizim fakültemiz.

Bu yazi ile ilgili yazıları da okuyabilrisiniz: